Witosa

Wincenty Witos foto

WINCENTY WITOS

* 21 stycznia 1874 r. | Wierzchosławice
+ 31 października 1945 r. | Kraków

Polski polityk, działacz ruchu ludowego, trzykrotny premier międzywojennej Rzeczypospolitej Polskiej, publicysta.

Urodził się w ubogiej chłopskiej rodzinie, był samoukiem, pracował jako robotnik rolny. W 1895 roku związał się ze Stronnictwem Ludowym, które w latach 1908-1918 reprezentował jako poseł w Sejmie Krajowym (Galicja) oraz w latach 1911-1918 w austriackiej Radzie Państwa. W 1913 roku stanął na czele PSL-„Piast”. Od 1918 roku był prezesem Zarządu Głównego Stronnictwa.

Od 1919 roku był posłem na Sejm II Rzeczypospolitej. Trzykrotnie sprawował funkcję premiera Polski – od 24 lipca 1920 roku do 13 września 1921 roku (Rząd Obrony Narodowej w czasie trwania wojny polsko-bolszewickiej), od 28 maja do 14 grudnia 1923 roku i od 10 do 14 maja 1926 roku.

Trzeci rząd Witosa obalony został na skutek przewrotu majowego, po którym władzę w państwie przejęła sanacja Józefa Piłsudskiego. Po przewrocie Witos stał się jednym z głównych działaczy opozycyjnego Centrolewu. W listopadzie 1930 roku został aresztowany i osadzony w twierdzy brzeskiej, a następnie skazany na półtorej roku więzienia. Przed uprawomocnieniem się wyroku we wrześniu 1933 roku wyjechał do Czechosłowacji, z której powrócił po zajęciu jej przez Niemcy na pół roku przed wybuchem II wojny światowej.

W czasie wojny więziony i internowany. Po wojnie utworzył Polskie Stronnictwo Ludowe, którego prezesem został na kilka miesięcy przed swoją śmiercią.